Chùa ở Hà Nội

Các Ngôi Chùa ở TP Hà Nội

Chùa Anh Linh thuộc xã Cổ Nhuế, huyện Từ Liêm, ngoài thành Hà Nội

Chùa Am Cây Đề (Thanh Ninh tự) ở số 2 phố Lê Trực, phường Điện Biên, quận Ba Đình,

Chùa Bà Ngô ở phố Nguyễn Khuyến, quận Đống Đa, nay là số nhà 128.

Chùa Bà Nành nay mang số nhà 154 phố Nguyễn Khuyến quận Đống Đa.

Chùa Bà Đá, hiện nay ở số nhà 3 phố Nhà Thờ, quận Hoàn Kiếm.

Chùa Bà Già ở làng Phú Gia, phường Phú Thượng, quận Tây Hồ.

Chùa Bà Đanh

Chùa Bà Móc ở số nhà 27 phố Nguyễn Thiếp, quận Hoàn Kiếm.

Chùa Báo Ân (một ngôi chùa nổi tiếng nhưng nay không còn nữa)

Chùa Bảo Tháp thôn Thượng Phúc, xã Tả Thanh Oai, huyện Thanh Trì, Hà Nội.

Chùa Chiêu Thiền (Chùa Cả, Chùa Láng)(1)

(Chùa Láng )(2) (3)

Làng Tiên Lãng, H. Từ Liên

TP. Hà Nội

Chùa Diên Hựu (Một Cột)

Phố Chùa Một Cột

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

Chùa Ðại Bi (Kim Liên)

Xã Quảng An, H. Từ Liêm

TP. Hà Nội

Chùa Ðại Bi (Sét)

Thôn Giáp Lục, P. Tân Mai

Q. Hai Bà Trưng, TP. Hà Nội

Chùa Ðại Dương Sùng Phúc

Xã Phú Thị, H. Gia Lâm

TP. Hà Nội

Chùa Ðại Phúc

Thôn Ngọc Trúc, Xã ÐạI Mỗ

H. Từ Liêm, TP. Hà Nội

Chùa Ðông Kiều

38 Phố Hàng Ðường

Quận Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội

Chùa Hồng Phúc

19 Phố Hàng Than

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

Chùa Hưng Khánh

Phường Phố Huế

Q. Hai Bà Trưng, TP. Hà Nội

Chùa Huyền Thiên

54 Phố Hàng Khoai, P. Ðồng Xuân

Q. Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội

Chùa Kiến Sơ

Xã Phù Ðổng

Huyện Gia Lâm, TP. Hà Nội

Chùa Kim Liên

Chùa Kim Sơn

223 Phố Kim Mã

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

Chùa Liên Phái

Phố Bạch Mai

Q. Hai Bà Trưng, TP. Hà Nội

Chùa Linh Quang

3 Phố Nhà Thờ

Q. Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội

Chùa Linh Tiên

Thôn Hội Xá, Xã Hội Xá

H. Gia Lâm, TP. Hà Nội

Chùa Linh Ứng

Xã Phù Ðổng

H. Gia Lâm, TP. Hà Nội

Chùa Lý Triều Quốc Sư

50 Phố Lý Quốc Sư, P. Hàng Trống

Q. Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội

Chùa Non Nước

(Sóc Thiên Vương Thiền Tự)

Xã Vệ Linh, H. Sóc Sơn

TP. Hà Nội

Chùa Pháp vân (Nành)

Làng Nành, Xã Ninh Hiệp

H. Gia Lâm, TP. Hà Nội

Chùa Phúc Khánh

H.171, Tổ 1, P. Thịnh Quang

Q. Ðống Ða, TP. Hà Nội

Chùa Phúc Lâm

151 Phố. Bà Triệu, P. Lê Ðại Hành

Q. Hai Bà Trưng, TP. Hà Nội

Chùa Quán Sứ

73 Phố Quán Sứ

Q. Hoàn Kiếm, TP. Hà Nội

ÐT: (48) 571 997

Chùa Sùng Phúc (Bà Tấm)

Xã Dương Xá, H. Gia Lâm

TP. Hà Nội

Chùa Sùng Phúc (Bộc)

Ðường Chùa Bộc, P. Khương Thượng

Q. Ðống Ða, TP. Hà Nội

Ðạo Tràng Sùng Phúc Thiền Tự

Xã Cự Khối, H. Gia Lâm

TP. Hà Nội

Chùa Tam Bảo

Xã Tứ Liên, H. Từ Liêm

TP. Hà Nội

Chùa Thần Quang

Phường Trúc Bạch

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

Chùa Thánh Ân

Thôn Ðào Xuyên, Xã Ða Tốn

H. Gia Lâm, TP. Hà Nội

Chùa Thánh Chúa

Xã Dịch Vọng, H. Từ Liêm

TP. Hà Nội

Chùa Thiên Phúc

TT. Thích Ðàm Mão

T. Khu Nhang, X. Xuân Ðỉnh

H. Từ Liêm, TP. Hà Nội

ÐT: (47) 572 112

Chùa Trấn Quốc

Ðường Thanh Niên

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

Chùa Trùng Nghiêm

Làng Keo, Xã Kim Sơn

H. Gia Lâm, TP. Hà Nội

Ðạo Tràng Chùa Trường Lâm

Xã Việt Hưng, H. Gia Lâm

TP. Hà Nội

ÐT: (48) 271 517

Chùa Vinh Khánh

Khối 75, Phường Bưởi

Quận Ba Ðình, TP. Hà Nội

—o0o—

Chùa Láng

Chùa nằm sâu trong phố mang tên chính ngôi chùa: phố Chùa Láng. Chùa nằm trên đất Láng thượng, quận Đống Đa, Hà Nội, nguyên là đất trại Yên Lãng, tổng Hạ, huyện Vĩnh Thuận xưa, ngay trên nền nhà cũ của cha mẹ Từ Đạo Hạnh là ông Từ Vinh và bà Nguyễn Thị Loan.

Chùa còn có tên khác là Chùa Cả và tên chữ của chùa là Chiêu Thiền Tự. Chùa còn được t
o dựng từ thời vua Lý Thần Tông (1128 – 1138).

Xa xưa tương truyền, thời Lý có nhà sư Từ Đạo Hạnh tu đắc đạo, pháp thuật cao, hoá kiếp tại chùa Thầy, được Đại Điện giúp đầu thai làm con trai Sùng Hiền Hầu (em ruột Lý Nhân Tông). Vua Lý Nhân Tông không có con trai nên khi về già lập con trai của Sùng Hiền Hầu tức Từ Đạo Thành làm thái tử, sau này là vua Lý Thần Tông (kiếp sau của Từ Đạo Hạnh). Khi cha mất, Lý Anh Tông (con Lý Thần Tông) đã xây chùa Chiêu Thiền để thờ vua cha (Lý Thần Tông) và Từ Đạo Hạnh. Như vậy, chùa được xây dựng từ thế kỷ XII. Sau Lý Thần Tông mắc bệnh mọc lông, ra vuốt sắc gầm hét như hổ dữ, nhờ có vị cao tăng Lý Quốc Sư (tên thật là Nguyễn Chí Thành) vốn là bạn cũ chữa cho khỏi bệnh. Nguyễn Chí Thành được vua phong là Lý Quốc Sư thờ ở nơi tịnh xá là nền chùa Lý Quốc Sư (số nhà 50 phố Lý Quốc Sư hiện nay).

Bước qua cổng chùa tới một sân rộng, giữa sân có đập đá vuông là nơi chống đón rước kiệu thánh ngày hội. Chùa không khói hương nghi ngút, không náo nhiệt người ra kẻ vào, không chỉ những ngày thường mà cả ngày lễ cũng rất tĩnh lặng.

Khi bước vào, ta thấy cảnh quan, địa thế nơi đây đã tạo nên một ngôi chùa với không gian thoáng đãng, hài hoà. Mọi kiến trúc đều rất cân đối trông vừa sống động nhưng vẫn không làm mất đi vẻ cổ kính của nó. Quanh chùa là ruộng vườn, khắp nơi tràn ngập cây cối. Không khí trong sạch, không một chút bụi trần làm ta dường như quên đi những tiếng ồn ã, náo nhiệt của phố phường.

Trong chùa gồm: 3 lớp tam quan, đường thần đạo, nhà bát giác, hai dãy dải vũ, chùa chính (tiền đường, trung đường, thiệu hương, thượng điện), nhà chuông, nhà khách, nhà thờ tổ, thờ mẫu và vườn tháp mộ.

Hai bên bậc thềm dẫn lên tiền đường có đôi rồng đá uốn khúc độc đáo. Trên tấm bia đá lập năm 1656 có chạm nổi hình hai tiên nữ đang dang đôi cánh dướn bay lên trời.

Ngoài các tượng phật, trong chùa còn có các tượng vua Lý Thần Tông, Từ Đạo Hạnh.

Chùa mang nhiều dấu ấn lịch sử với lối kiến trúc độc đáo mang lại giá trị nghệ thuật cao và đã được xếp hạng là di tích lịch sử văn hoá của dân tộc.

—o0o—

Vị trí: Phố Chùa Một Cột, quận Ba Đình, Hà Nội.

Ðặc điểm: Chùa có kiến trúc độc đáo, được tạo dáng như một bông sen cách điệu từ dưới nước vươn lên.

Chùa Một Cột có tên chữ là Diên Hựu (phúc lành dài lâu) được xây dựng vào năm 1049 thời vua Lý Thái Tông. Tương truyền khi ấy vua Lý Thái Tông đã cao tuổi mà chưa có con trai nên nhà vua thường đến các chùa để cầu tự. Một đêm ông chiêm bao thấy Đức Phật Quan Âm hiện lên đài hoa sen ở một hồ nước hình vuông phía tây thành Thăng Long, tay bế đứa con trai trao cho nhà vua. Ít lâu sau hoàng hậu sinh con trai. Nhà vua cho dựng chùa Một Cột có dáng dấp như đã thấy trong giấc mơ để thờ Phật Quan Âm.

Chùa Một Cột là một Quốc tự, liên quan tới vua sáng lập triều Lý, được xây dựng gần khu vực Tử Cấm thành, hàng tháng cứ rằm, mồng một vua đến đặt lễ cầu phúc.

Theo sử sách, chùa được xây lần thứ nhất năm 1049: “Mùa đông tháng 10 dựng chùa Diên Hựu. Trước đây vua chiêm bao thấy Phật Quan Âm ngồi trên toà sen, dắt vua lên toà. Khi tỉnh dậy vua nói với bề tôi, có người cho là điềm không lành. Có nhà sư Thiền Tuệ khuyên vua làm chùa, dựng cột đá ở giữa đất, làm toà sen của phật Quan Âm như đã thấy ở trong mộng. Cho các nhà sư đi xung quanh tụng kinh cầu nhà vua sống lâu. Vì thế gọi là chùa Diên Hựu (phúc lành dài lâu). Năm 1070 mùa xuân tháng giêng năm Thần Võ thứ 2, vua viết chữ Phật dài 1 trượng 6 thước khắc vào phiến đá”.

Lần xây dựng thứ hai vào năm 1105, vua tu bổ chùa Diên Hựu: “Mùa thu tháng 9 làm hai ngọn tháp chỏm trắng ở chùa Diên Hựu… Bấy giờ vua chữa lại chùa đẹp hơn chùa cũ, đào hồ Liên Hoa Ðài gọi là hồ Linh Chiểu. Ngoài hồ có hành lang chạm vẽ chung quanh, ngoài hành lang lại đào hồ”. Bích trì đều bắc cầu vồng để đi qua. Trước sân chùa xây Bảo Tháp. Trước khi vào chùa còn có một phương đình bằng đá xanh cao 8 trượng (khoảng 26m) trước cổng chùa. Chùa là một cụm kiến trúc bề thế, có ý tưởng độc đáo và thẩm mỹ đẹp đã bị chiến tranh tàn phá, trở thành um tùm rậm rạp thời giặc Minh”.

Thông qua nhiều tài liệu cổ cho biết chiếc cột thần kỳ cao tới 20m, trong đó có bia Sùng Diện Linh ở chùa Long Ðọi Nam Hà do Binh bộ thượng thư Nguyễn Công Bật viết đã mô tả và ghi chép tỷ mỷ việc xây tiếp chùa Một Cột: “Mở cửa chùa Diên Hựu tại vườn tây. Dấu vết theo quy mô thủa trước, lo toan Thánh ý ngày nay. Ðảo hồ thơm Linh Chiểu, giữa hồ trồi lên cột đá. Trên cột đá có một cánh hoa sen ngàn cánh xoè ra. Trên hoa dựng ngôi đền đỏ sẫm. Trong đền đặt pho tượng sắc vàng, ngoài hồ có hành lang bao bọc. Ngoài hành lang lại có hồ Bích Trì, bắc cầu cong đi lại, ở sân trước hai cầu bên tả hữu xây bảo tháp lưu ly…”.

Đây là một công trình kiến trúc sáng tạo kết hợp không gian kiến trúc có nhịp điệu cao thấp gồm điêu khắc đá, hội hoạ, chạm vẽ hành lang, mặt nước là biểu tượng văn hoá, nghệ thuật cao, tính dân tộc đậm nét. Chùa đã bị huỷ hoại, xây dựng lại nhỏ hơn so với nguyên mẫu, nhắc lại ở đây một thời đã có một cụm kiến trúc độc đáo.

Hiện nay chùa Một Cột được khách thập phương trong và ngoài nước tới cầu nguyện và tham quan.

—o0o—

Chùa Kim Liên

Ngôi chùa độc đáo nhất Hà Nội


Ngoài kiến trúc, được xem là “độc nhất vô nhị” ở Hà Nội, chùa Kim Liên còn được đánh giá là một trong những ngôi chùa đẹp nhất ở vùng đất kinh kỳ, ngàn năm văn hiến này.

Huyền tích chùa Kim Liên

Chùa nằm trên một doi đất rộng ăn ra Hồ Tây. Đây là địa phận làng Nghi Tàm, Quảng An, quận Tây Hồ hiện nay. Tương truyền, đây chính là khu vực nền cũ của cung Từ Hoa, có từ đời nhà Lý. Chuyện xưa kể rằng, công chúa Từ Hoa, con vua Lý Thần Tông (1128 – 1138), đã đem cung nữ đến khu vực này trồng dâu nuôi tằm, mở mang một trang ấp đặt tên là trại Tàm Tang. Vua Lý Thần Tông cho dựng cung Từ Hoa ở ngay trang ấp Tàm Tang để công chúa sống. Dần dần, vùng đất này được gọi là Nghi Tàm.

Trong chùa hiện nay có tấm bia đá do học giả Bùi Huy Cận soạn năm 1868. Nội dung tấm bia cho biết: Chùa có tên là Đại Bi, được xây dựng vào năm 1861 và do gia đình ông Nguyên Thế Hựu bỏ tiền ra xây dựng. Đến thời chúa Trịnh Sâm, chùa có sự thay đổi khá nhiều. Do quá say mê thứ phi Đặng Thị Huệ, năm 1771, chúa Trịnh Sâm đã cho quan quân tháo dỡ một số ngôi chùa khác trong kinh thành để tu bổ lại chùa Đại Bi vì đây là nơi bà thường đến lễ bái. Ông cũng cho đổi tên chùa thành Kim Liên.

Sau đó, vua Quang Trung đã cho trùng tu lại chùa Kim Liên. Diện mạo ngôi chùa được giữ nguyên từ đó đến nay.

Độc đáo và hài hòa

Trong hệ thống chùa chiền ở toàn miền bắc hiện nay, chỉ còn một ngôi chùa có lối kiến trúc tương tự chùa Kim Liên. Đó là chùa Tây Phương ở Thạch Thất, Hà Tây với những pho tượng La Hán nổi tiếng. Bố cục của chùa có lối chữ Tam (≡), gồm ba nếp nhà chạy song song với nhau, tòa giữa ngắn hơn và mỗi nếp đều có cấu trúc độc lập, gần giống nhau, gắn kết lại, tạo thành một thể thống nhất. Các nếp nhà đều có hai tầng mái, lớp ngói vảy cũ với các đầu đao được làm bằng gỗ, chạm khắc cầu kỳ, nhưng trông rất mềm mại. Tất cả các cột, xà đều được làm bằng gỗ, tường xây gạch không trát phía ngoài. Toàn bộ cổng chùa cũng được làm bằng gỗ, khá đồ sộ và chạm khắc công phu. Các hoa văn được khắc trên vì kèo, đầu cột, đầu má
i chùa, chủ yếu là hình hổ phù, lá và hoa sen, hình rồng cách điệu, mây vờn…

Đây là lối kiến trúc có từ thế kỷ 17 trở về trước và chỉ phổ biến ở Đàng Trong. Người ta cho rằng, chính vua Quang Trung đã hạ lệnh trùng tu lại chùa, có thể là do một tốp thợ Đàng Trong tiến hành, nên chùa mới có được lối kiến trúc này, khác hẳn so với những ngôi chùa khác ở đất Thăng Long- Hà Nội. Đặc biệt, trong chùa có một pho tượng gỗ được xác định là tạc cách đây hơn 200 năm. Tượng cao khoảng 1,7m, hình một người trung niên, râu ba chỏm, tay cầm hốt, đầu đội mũ niệm, nhưng lại mặc áo cà sa. Có thuyết cho rằng đó là tượng chúa Trịnh Giang hoặc chúa Trịnh Sâm nhưng cũng có thuyết cho đó là tượng vị hòa thượng trông coi chùa, mà vị này nguyên là nội thị trong phủ chúa Trịnh.

Tiếc là trong những năm qua, xung quanh khu vực chùa, rất nhiều khu biệt thự kiểu Tây, rồi những khách sạn lớn mọc lên làm mất đi không gian thoáng đãng, thanh tịnh rất đẹp của chùa Kim Liên.

—o0o—

2 phản hồi to “Chùa ở Hà Nội”

  1. Na Xanh Says:

    Anh Xun rất l chịu kh nh, đi ny, chụp ny, tm hiểu kỹ cng ny, post bi ny… ước g em chịu kh bằng 1/3 anh!
    M anh thch cha no nhất trong tất cả cc cha ạ?

  2. Na Xanh Says:

    Anh Xun rất l chịu kh nh, đi ny, chụp ny, tm hiểu kỹ cng ny, post bi ny… ước g em chịu kh bằng 1/3 anh!
    M anh thch cha no nhất trong tất cả cc cha ạ?

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s